Twierdzą, że nowe auta potaniały. Sprawdziłem, jaka jest prawda

W danych Głównego Urzędu Statystycznego za wrzesień 2026 roku indeks cen samochodów osobowych wyniósł 92,3. To spadek o 7,7 proc. rok do roku. Jest to o tyle istotne, że nie mówimy tu o szacunkach portalu ogłoszeniowego ani o analizie kilku popularnych modeli, tylko o elemencie oficjalnego wskaźnika cen konsumpcyjnych.

Warto przy tym zaznaczyć, że indeks cen to wskaźnik pokazujący, jak zmieniły się ceny danej grupy produktów w porównaniu z okresem bazowym. W tym przypadku GUS przyjmuje, że rok wcześniej indeks wynosił 100, więc wynik 92,3 oznacza, że koszyk samochodów osobowych potaniał średnio o 7,7 proc. To zmiana statystyczna uwzględniająca ceny konkretnej kategorii towarów.

W obiegu pojawia się również spadek o 7,5 proc., co może budzić podejrzenia, ale nie ma tu sprzeczności. Pierwsza liczba dotyczy wyłącznie samochodów osobowych, natomiast druga odnosi się do szerszej kategorii zakupu pojazdów, obejmującej także motocykle i rowery. Stąd niewielka rozbieżność przy spójnym kierunku.

Ciekawie robi się za to, kiedy spojrzymy na statystyki z rynku wtórnego. Według barometru rynkowego AAA Auto średnia cena sprzedanego samochodu używanego w październiku wyniosła o 313 zł więcej niż we wrześniu. W ubiegłym miesiącu sprzedano 251 279 samochodów, czyli o 5819 więcej niż miesiąc wcześniej. Tymczasem tabela urzędu twierdzi, że samochody osobowe używane potaniały o 10,3 proc.

To doskonały przykład różnicy między średnią ceną sprzedanych samochodów a indeksem cenowym. Jeśli w jednym miesiącu klienci kupują więcej młodszych, droższych egzemplarzy, średnia może wzrosnąć nawet wtedy, gdy część modeli tanieje.

Analizy rynkowe opierają się na sprzedaży aut w komisach, na stronach internetowych i u dealerów, podczas gdy GUS korzysta z własnego badania cen i systemu wag. To więc dwie różne miary, które nie muszą pokazywać tego samego.

Jest jeszcze druga strona rachunku, o której łatwo zapomnieć, patrząc wyłącznie na ceny zakupu. We wrześniu koszty związane z transportem były o 17,9 proc. wyższe niż rok wcześniej. Paliwa do prywatnych środków transportu podrożały o 36,1 proc., olej napędowy o 45,9 proc., a benzyna o 33,9 proc.

Innymi słowy: auto kupisz taniej, ale każdy kilometr kosztuje drożej. Bilans wyrównuje się przy dystrybutorze, i to szybciej, niż się wydaje komuś, kto patrzy tylko na cennik w salonie.

Spadki widać również na rynku nowych samochodów. Dane pokazują, że średnie ceny transakcyjne w trzecim kwartale 2026 roku były o 4,3 proc. niższe niż rok wcześniej.

W segmencie popularnym średni rabat względem ceny katalogowej wynosił 20 proc., a u chińskich producentów 17 proc. To co prawda dane jednej platformy sprzedażowej, a nie pomiar wszystkich transakcji w Polsce, ale pokazują, że walka o klientów rzeczywiście się zaostrzyła.

Oczywistym czynnikiem napędzającym konkurencję są chińskie marki, które swoją ofertą niewątpliwie wymusiły korekty cenowe. Tam, gdzie jeszcze niedawno punktem odniesienia było 3- czy 4-letnie auto używane z sześciocyfrowym przebiegiem, teraz stoi chiński SUV z mnóstwem świecidełek i gwarancją. Nie da się bezpośrednio stwierdzić, ile z tego spadku to wynik ich obecności na rynku, ale trudno ignorować fakty i liczby sprzedanych egzemplarzy.

Do tego dochodzi jeszcze jeden szczegół: przy porównywaniu cen aut statystycy często biorą pod uwagę także zmiany w wyposażeniu i jakości. Jeśli nowy model ma w standardzie elementy, które wcześniej wymagały dopłaty, część wzrostu ceny może wynikać z tego, że klient dostaje więcej, a nie z samej podwyżki.

Takie korekty jakościowe są przewidziane np. w unijnej metodologii wskaźników cen. Nie wiadomo, czy GUS stosuje je w przypadku samochodów, choć urząd deklaruje, że jego metodologia jest zgodna z wymogami prawa europejskiego.

Dla planujących zakup samochodu obecna sytuacja może być dobrą okazją, żeby dokładniej rozejrzeć się po rynku. Na rynku nowych samochodów widać większe rabaty i przestrzeń do negocjacji. Porównuj oferty, sprawdzaj rabaty i negocjuj, bo cena katalogowa coraz częściej okazuje się raczej punktem wyjścia do rozmowy niż kwotą, którą trzeba bez dyskusji przelać dealerowi.

Nie warto jednak wyciągać z danych GUS wniosku, że od teraz samochód będzie tańszy w każdym możliwym znaczeniu tego słowa. Sam zakup to tylko początek wydatków. Paliwo, ubezpieczenie, serwis i części zamienne nie zamierzają tanieć tylko dlatego, że indeks cen samochodów osobowych zaliczył mocny zjazd.

Zwłaszcza przy dystrybutorze łatwo przekonać się, że statystyczna ulga nie zawsze przekłada się na ulgę dla portfela.