U nas to poważany klasyk. Tutaj jest gratem do codziennej jazdy

Jest tym wielka sympatia Węgrów do Trabanta, która z racji upływu czasu nie jest widoczna co prawda tak powszechnie, jak np. ta do Suzuki Swift, ale i tak szybko da się ją zauważyć. Podczas, gdy w Polsce Trabant dawno już ze statusu grata ewoluował w klasyka, tak na Węgrzech wciąż mnóstwo egzemplarzy jest użytkowanych jako tzw. tanie daily. I to nie tylko czterosuwowych modeli 1.1, ale również tych dwusuwowych 601.

Tymczasem tutaj to widok zaskakująco powszechny i chociaż jest ich oczywiście z całego wymienionego w nagłówku grona najmniej, to i tak śmiało można odhaczyć przynajmniej jedną użytkowaną w ruchu sztukę dziennie. Nie ma przy tym znaczenia, czy jest to duże miasto pokroju Budapesztu, czy też mniejsze pokroju np. Gyor czy Vac - widok jadącego albo zaparkowanego Trabanta jest tutaj czymś normalnym.

Nie mam przy tym na myśli egzemplarzy porzuconych, które obrastają mchem i bluszczem, tylko takie na bieżąco użytkowane. Inna sprawa, że takich typowych wrostów stojących na publicznym terenie się tutaj właściwie nie spotyka, ale to już zupełnie inna sprawa.

Mój kolega z Węgier opowiadał mi anegdotę, że tak jak u nas krążyła mroczna legenda o Czarnej Wołdze, tak u nich była pozytywna przepowiednia dotycząca zielonego Trabanta. Chodziło w niej o to, że kiedy zobaczysz Trabanta w kolorze zielonym, czeka cię szczęście. Coś jak w przypadku wdepnięcia w gów… a zresztą, nieważne.

Po polsku i po angielsku fraza brzmi pospolicie, natomiast po węgiersku jest to rymowanka, która brzmi następująco: Zold Trabantot latok, szerencset talalok! Oczywiście zdaję sobie sprawę, że nie idzie nic z tego zrozumieć, ale wierzę mojemu koledze, że dokładnie taki był przekaz tego wierszyka.

Czy natomiast spotkałem zielonego Trabanta? A i owszem, drogę przecięła mi elegancka zielona sztuka 601 w stanie przyzwoicie zadbanego grata. Czy przyniosło mi to szczęście? Nieważne, przejdźmy dalej.

W przeciwieństwie do większości krajów socjalistycznych, na Węgrzech nie produkowano samochodów osobowych. Owszem, przemysł motoryzacyjny w postaci takich firm, jak Ikarus, Csepel czy Raba miał się zupełnie dobrze, ale był on skupiony na autobusach i ciężarówkach.

Trabant natomiast był przez lata najtańszym dostępnym na Węgrzech samochodem, dlatego też zyskał tutaj wielką popularność. Wiadomo, że nie był on raczej synonimem życiowego sukcesu, niemniej posiadanie Trabanta uchodziło tutaj za pewnego rodzaju dobrobyt.

Co więcej, nawet kiedy powstał model 1.1, którym gardzili sami Niemcy ze Wschodu, na Węgrzech cieszył się on powodzeniem - bodajże właśnie tutaj sprzedano najwięcej z niespełna 40 tysięcy wyprodukowanych egzemplarzy czterosuwowego Trabanta.

Nadal uchodziły za najtańszy samochód, tyle że tym razem używany - dla kogoś zarabiającego małe pieniądze, kto szukał czegoś do jazdy. Trabant był wówczas idealnym wyborem, z racji niskiej ceny zakupu i łatwości utrzymania w sprawności, także za sprawą dostępności części zamiennych.

Ciekawostką jest, że jeszcze na początku XXI wieku Trabant był na Węgrzech… najczęściej kradzionym samochodem. Specyficzne to wyróżnienie, niemniej dobitnie na swój sposób świadczy o ich popularności w tym kraju.

Poza niewielką garstką świrów entuzjastów, w Polsce użytkowanie Trabanta jako grata na co dzień jest już raczej od dłuższego czasu nieaktualne. Nawet model 1.1 raczej ma ten etap dawno za sobą. Co innego zaś na imprezach klasyków, gdzie ładnie odremontowanych egzemplarzy pojawia się zupełnie sporo.

Tymczasem na Węgrzech, jak gdyby nigdy nic, można spotkać Trabanta w roli prawdziwka. Jadącego po ulicy lub zaparkowanego pod blokiem z wielkiej płyty. No i pięknie!