Straż Graniczna z nowymi uprawnieniami. Mundur to opcja
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przygotowało projekt nowelizacji, który rozszerza możliwości działania Straży Granicznej. Kluczowa zmiana dotyczy dopuszczenia prowadzenia kontroli drogowej w obszarze zabudowanym przez funkcjonariusza SG w ubraniu cywilnym.
Projekt został opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji i stanowi wykonanie zmian wcześniej przyjętych w ustawie - Prawo o ruchu drogowym.
O co chodzi?
Dotychczas przepisy nie dawały możliwości przeprowadzania kontroli drogowej przez nieumundurowanych funkcjonariuszy Straży Granicznej, mimo że ustawa przyznała im takie uprawnienie. Projekt rozporządzenia uzupełnia tę lukę. Teraz mamy do czynienia ze spójnością regulacji dotyczących Policji i Straży Granicznej przy realizacji zbliżonych zadań w ruchu drogowym. Mówiąc krótko: strażnik graniczny będzie mógł teraz zatrzymać was nawet jeśli nie ma na sobie munduru.
Zmiana ma przede wszystkim usprawnić działania pionu operacyjno-śledczego SG. Funkcjonariusze realizujący czynności operacyjno-rozpoznawcze i dochodzeniowo-śledcze zazwyczaj pełnią służbę w ubraniu cywilnym i jeżdżą nieoznakowanymi pojazdami. W sytuacji, gdy dochodzi do popełnienia przestępstwa na gorącym uczynku, trzeba reagować natychmiast, a nie dzwonić po umundurowanych kolegów. Łatwiej jest też przeprowadzić szerzej zakrojone, zaplanowane wcześniej operacje incognito.
Czyli: Straż Graniczna będzie miała łatwiej
MSWiA zwraca uwagę, że problem ma szczególne znaczenie w kontekście przestępczości transgranicznej oraz presji migracyjnej na wschodniej granicy państwa. Chodzi między innymi o przypadki nielegalnego przekraczania granicy z Białorusi do Polski i dalszy transport migrantów z rejonów przygranicznych w głąb kraju, w tym w kierunku granicy polsko-niemieckiej. W takich sytuacjach szybka kontrola drogowa może być elementem przerywania procederu organizowanego przez grupy przestępcze.
Uprawnienie będzie wykorzystywane także w zwalczaniu innych kategorii przestępczości pozostających we właściwości Straży Granicznej, w tym przemytu wyrobów akcyzowych, narkotyków czy fałszywych dokumentów.
To nie koniec zmian
Projekt nowelizacji nie ogranicza się tylko do kwestii uprawnień Straży Granicznej. Poza tym, zajmuje się też kierowcami poniżej 18 roku życia, którzy w myśl ostatnich zmian zaczną pojawiać się na naszych drogach. Zgodnie z ustawą młodociany kierowca musi podróżować w towarzystwie pasażera-opiekuna, który spełnia określone warunki - w tym posiada co najmniej pięcioletnie doświadczenie w prowadzeniu pojazdów oraz nie znajduje się w stanie nietrzeźwości. Projekt rozporządzenia przewiduje, że w uzasadnionych przypadkach kontrolujący będzie mógł wystąpić do starosty z wnioskiem o ocenę stanu zdrowia takiego pasażera, analogicznie jak obecnie może to zrobić wobec kierującego pojazdem.
Termin wejścia w życie rozporządzenia zaproponowano na 3 marca 2026 r. Przypominamy: Straż Graniczna może zatrzymywać samochody nie tylko w obszarze przygranicznym, ale i na terytorium całego kraju, jeżeli ma to związek z realizacją takich zadań, jak np. zwalczanie nielegalnej migracji, przemytu czy przestępczości transgranicznej. Jeśli wasz samochód wyda im się podejrzany: mogą go zatrzymać.
